ආදරය, රැකවරණය හොයාගෙන යන වයසක මනුස්සයෙක්ට තමන්ගේ ජීවිතේ අන්තිම කාලේ විඳින්න ලැබෙන දරුණුම ඉරණම මොකක්ද? කෙනෙක් හිතන්න පුළුවන් ඒ ලෙඩ රෝග කියලා. ඒත් ඊට වඩා බිහිසුණු මරණයක් තමන්ගේම බිරිඳගේ අතින් ලැබෙනවා නම් ඒක කොයි තරම් ඛේදවාචකයක්ද?
මේ කියන්න යන්නේ චිත්රපටයක තිර පිටපතක් නෙවෙයි. අවුරුදු විස්සක් තිස්සේ මුළු ලෝකෙම රවට්ටපු ඉරානයේ කුල්තුම් අක්බාරි කියන කාන්තාවගේ ඇඟ හිරිවැටෙන සත්ය කතාවයි.
කුල්තුම්ගේ ඉලක්කය වුණේ තරුණ, කඩවසම් පිරිමි නෙවෙයි. ඇය නිතරම දැල් එලුවේ වයසක, තනිකමින් හිටපු ඒ වගේම සෑහෙන්න මිල මුදල් සහ දේපළ තිබුණු පිරිමි අයටයි. මේ වයසක මනුස්සයින්ට ඕනේ වුණේ තමන්ගේ ජීවිතේ අන්තිම කාලේ තනිය මකාගන්න කෙනෙක්ව විතරයි. කුල්තුම් ඒ අයට පෙනුණේ දෙවියන්වහන්සේ එවපු කෙනෙක් වගේ.
ඇය හරිම කරුණාවන්ත විදියට මේ අයගේ හිත් දිනාගෙන කසාද බඳිනවා. හැබැයි මේ කසාදේ පිටිපස්සේ ලොකු කොන්දේසියක් තිබුණා. ඒ තමයි ඇයට අනිවාර්යයෙන්ම විශාල මුදලක් හෝ දේපළක් කසාදේදී ලියලා දෙන්න ඕනේ කියන එක. ආදරෙන් අන්ධ වෙලා, තනිකම නිසා අසරණ වෙලා හිටපු මේ වයසක මිනිස්සු ඇය කියන ඕනෑම දෙයකට කැමති වුණා.
කසාදෙන් පස්සේ මේ අයට සතුටින් ඉන්න ලැබුණේ මාස තුනක් වගේ බොහොම කෙටි කාලයක් විතරයි. කුල්තුම්ගේ මිනීමරු සැලසුම ක්රියාත්මක වෙන්නේ ඊට පස්සේ. ඇය මිනීමරන්න ආයුධ පාවිච්චි කළේ නැහැ. ඇය කරන්නේ මේ වයසක සැමියන්ට බොන්න දෙන කෑමකට හරි බීමකට හරි නිදි පෙති සහ අධික රුධිර පීඩනයට බොන බෙහෙත් ජාති කලවම් කරන එකයි.
මේවා බිව්වම ඒ අයට හොඳටම සිහිය නැතිවෙලා යනවා. ඊට පස්සේ ඇය හරිම කෲර විදියට ඔවුන්ගේ හුස්ම හිර කරලා මරලා දානවා. වයසක කෙනෙක් නිදාගෙන ඉද්දි එකපාරටම නැතිවුණාම සාමාන්යයෙන් මිනිස්සු හිතන්නේ හාට් ඇටෑක් එකක් ඇවිල්ලා කියලා. කුල්තුම්ගේ සැමියන්ට වුණෙත් ඒකමයි.
අවමංගල්යය දවසේ ඇය බොරුවට අඬලා වැලපිලා හොඳට රඟපෑවා. ඊට පස්සේ නීත්යානුකූලව අර මියගිය සැමියාගේ සල්ලි සහ දේපළ ඔක්කොම තමන්ගේ නමට හරවගන්නවා. මේ විදියට එකක් පස්සේ එකක් විදියට සැමියන් එකොළොස් දෙනෙක්ම ඇය අතින් ඝාතනය වුණා. අවුරුදු විස්සක් පුරාවටම මේ අභිරහස් මිනීමරුවා කිසිම සැකයක් ඇති නොවන විදියට නීතියේ ඇස් වහලා නිදැල්ලේ හිටියා.
නමුත් හැම අපරාධකාරයෙක්ටම කවදාහරි දවසක වරදිනවා.
කුල්තුම්ටත් ඒ දවස උදා වුණා. ඇය තමන්ගේ එකොළොස් වෙනි සැමියා විදියට අවුරුදු අසූ දෙකක වයසක කෙනෙක්ව කසාද බැන්දා. පුරුදු විදියටම ඇය තමන්ගේ සැලසුම ක්රියාත්මක කරන්න හදපු බීම එක මේ සැමියාට ගෙනත් දුන්නා.
ඒත් මේ වයසක මනුස්සයාට මේ බීම එක ගැනත්, තමන්ගේ අලුත් බිරිඳගේ හැසිරීම ගැනත් ලොකු සැකයක් ඇතිවුණා. ඔහු ඒක බොන්නේ නැතුව ප්රතික්ෂේප කළා විතරක් නෙවෙයි, මේ ගැන තමන්ගේ නෑදෑයින්ටත් පොලිසියටත් පැමිණිලි කළා.
ඔන්න ඔය පැමිණිල්ලෙන් පස්සේ තමයි පොලිසිය කුල්තුම්ගේ අතීතය ගැන හාරවුස්සලා හොයන්න පටන් ගත්තේ. පොලිසියට පෙනුණා එක සැමියෙක් නෙවෙයි, 1990 දශකයේ ඉඳන් අවුරුදු විස්සකටත් වැඩි කාලයක් තිස්සේ ඇය කසාද බැඳපු සැමියන් එකොළොස් දෙනෙක්ම ඉතාම සැක කටයුතු විදියට මියගිහින් තියෙනවා කියලා. මේ අයගේ පැරණි වෛද්ය වාර්තා, මරණයෙන් පස්සේ එකපාරටම කුල්තුම්ගේ නමට ලියවුණු දේපළ පැවරීම් සහ බැංකු ගිණුම් ඔක්කොම පරීක්ෂා කරද්දී මේ අහිංසක පෙනුමක් තියෙන ගැහැනියගේ සැබෑ කෲර මිනීමරු ස්වරූපය ලෝකෙටම එළිවුණා. ඇය ඉරාන ඉතිහාසයේ හමුවුණු දෙවෙනි දරුණුම කාන්තා දාමඝාතකයා විදියටත් මේ එක්කම වාර්තා අතරට එක් වුණා.
තමන්ගේ සැපපහසුව වෙනුවෙන් කිසිම හිතක් පපුවක් නැතුව අසරණ මිනිස්සුන්ගේ ජීවිත බිලිගත්තු මේ අමානුෂික ගැහැනියට නීතියෙන් ගැලවෙන්න කිසිම ඉඩක් ලැබුණේ නැහැ. උතුරු ඉරානයේ මසන්දරන් (Mazandaran) ප්රාන්තයේ අධිකරණයේ ගිය නඩු විභාගයෙන් පස්සේ ඇයට විරුද්ධව තිබුණු හැම සාක්ෂියක්ම ඔප්පු වුණා. ඉරාන නීතියට අනුව මෙවැනි අපරාධයකදී මියගිය අයගේ පවුල්වල අයට 'කිසාස්' (Qisas) එහෙමත් නැත්නම් ජීවිතයකට ජීවිතයක් කියන දඬුවම ඉල්ලන්න පුළුවන්. ඒ අනුව මියගිය සැමියන් දහ දෙනෙක්ගේම පවුල්වල අය ඇයට මරණ දඬුවම ලබා දෙන්න කියලා උසාවියෙන් දැඩිව ඉල්ලා සිටියා. එක් පවුලක් පමණක් මරණ දඬුවම වෙනුවට විශාල වන්දි මුදලක් ලබාගන්න කැමති වුණු නිසයි ඇයට මරණ දඬුවම් දහයක් සහ අවසාන සැමියාව මරන්න උත්සාහ කරපු වරදට තවත් අවුරුදු දහයක සිර දඬුවමකුත් නියම වුණේ.
2025 සැප්තැම්බර් මාසයේදී මරණ දඬුවම් දහයක් නියම වුණත්, ඉරානයේ 'කළු වැන්දඹුව' වන කුල්තුම් අක්බාරිට එරෙහිව එම දඬුවම තවමත් ක්රියාත්මක කර නොමැති අතර ඇය තවමත් මරණ දඬුවම අපේක්ෂාවෙන් සිරගෙදර ජීවතුන් අතර පසුවෙනවා.
සල්ලි වලට තියෙන කෑදරකම නිසා මනුස්සයෙක්ට කොයි තරම් පහත් තැනකට වැටෙන්න පුළුවන්ද කියන්න මේ කතාව හොඳම උදාහරණයක්. මේ වගේ කතා අහද්දීත් ඇඟ හිරිවැටෙනවා නේද? අදහස පල්ලෙහායින් කමෙන්ට් කරගෙන යමු.
